Чечим чыгарууну үйрөнүүнүн 7 жолу

2022.08.13, 16:32
2013

Чечкинсиздикти четке кагуу сиз ойлогондон да оңой. Bilesinbi.kg чечим чыгарууну үйрөнүүнүн 7 жолун сунуштайт.

1. Перфекционизмге "жок" деп айт

Кызык жери перфекционизм менен чечкинсиздик көп учурда жанаша жүрөт. «Тандоо парадоксу» китебинин автору Барри Шварц мындай дейт: «Тандоолор дээрлик чексиз болгон азыркы дүйнөдө эң жакшы жолду тандоо каалоосу адамдын көңүлүн чөгөрөт. "Мыктысын" издебей, "жетиштүү жакшыны" гана издегенге аракет кылыңыз.”

Эң жакшысын тандоого аракет кылуу менен тандоону кийинкиге калтыра баштайбыз. Андыктан, кол жеткис идеалдын артынан кууганга аракет кылбай, учурда бар нерсеңиз менен иштеңиз.

2. Чечимди эртең менен кабыл алуу

Аргентиналык изилдөөчүлөр Мария Жулиана Леоне жана Мариано Сигман бир нече эксперимент жүргүзүп, көпчүлүк адамдар эң туура чечимди эртең менен кабыл алаарын аныкташкан.

Тандоо жөндөмү көбүнчө күндүн убактысына жараша болот. Эртең менен адамдар чечимди жайыраак кабыл алышат, бирок туурараак чечим чыгарышат, ал эми кечинде биз батыраак чечим чыгарабыз, бирок көп ката кетиребиз.

Муну эске алып, жумуштан, үй жумуштарынан жана башка күнүмдүк иштерден чарчай элек учурда, тактап айтканда эртең менен эң маанилүү чечимдерди кабыл алууга аракет кылыңыз. Идеалында, бүгүн сөзсүз кылгыңыз келген иштердин тизмесин түзүп, ошол тизмени күнү бою аткар оң. 

3. Башка бирөө чечим чыгарсын

Изилдөөлөр көрсөткөндөй, өтө көп тандоо эркибизди жоготуп, “чечим кабыл алуудан чарчоого” алып келет. Бул терминди Принстон университетинин социалдык психологу Рой Баумейстер ойлоп тапкан.

Чарчоодон сактанууга жардам берген бир айла бар: тандоо жүгүн башка бирөөнүн мойнуна жүктөө. Албетте, маанилүү чечимдерди башкаларга ишенбеш керек. Ата-энең кайда окууну жана ким менен иштөөнү чечкенде, бул жакшы эмес. Ал эми майда-чүйдө маселелерди өзүңүздү убара кылбаш үчүн башкага тапшырса болот.

4. Тандоону адатка айланат

Стив Жобс дайыма бир эле көйнөк жана джинсы шым кийип жүрчү. Ал буга чейин компаниянын иштеринде тынымсыз чечимдерди кабыл алууга туура келген, ал эми гардероб тандоого да күчүн короткусу келген эмес. Ооба, Марк Цукерберг андан үлгү алат.

Сиз да ушундай кылсаңыз болот: туура тамак-ашты, кийимди же аксессуарларды бир жолу тандап, анан жөн гана адатыңызды карманыңыз. Же өзүңүзгө күндүн деталдуу графигин түзүңүз, келечекте эмне кылуу керек деген суроодон кыйналбаңыз.

5. Кокус сандар генераторун колдонуңуз

Дагы бир вариант бир нече эквиваленттүү варианттардын арасынан туш келди тандоо. Бул ыкманы венчурдук капиталист Патрик МакГиннис сунуш кылат. Ал ар дайым биржада өз бизнесин кантип жүргүзүүнү чечиши керек, ошондуктан ал маанилүү эмес маселелер жөнүндө ойлонбойт, тандоону ... саатына өткөрүп берет.

Күнүмдүк ар кандай майда нерселерди тандоо үчүн мен "Саат менен кеңеш" ыкмасын колдоном. Мен варианттардын тизмесин экиге кыскартамын. Анан ар бир вариантты саатымдын бир тарабына - оңго же солго дайындайм. Мен секунд таякчасы колунун кайсы жарымында экенин карайм. Чечим кабыл алынды. Бул акылсыз угулат, бирок бул ыкманы колдонуп көрсөңүз, мага дагы бир жолу рахмат айтасыз. Көп убакытты үнөмдөйт.

6. 90% эрежесин колдон

Чынында, чечим кабыл алуу үчүн бул саат трюктары майда нерселер үчүн гана жакшы - эртең мененки тамакка эмне жеш керек же кандай галстук байлоону чече албасаңыз. Бирок, жашообуздагы чечимдердин баары эле жөнөкөй эмес. Татаал тандоолор үчүн 90% эрежеси бар.

Аны “Эссенциализм” китебинин автору Грег Маккеон ойлоп тапкан. Ал төмөнкүлөрдөн турат. Биз тандоо жасаганда, ар бир варианттын жакшы жана жаман жактары бар экенин билебиз. MакКеон ар бир вариантты 0дөн 100гө чейинки шкала боюнча баалоону сунуштайт. Эгер чечимиңиз 90 баллдан аз болсо, андан баш тартыңыз.

Бул акылга салуу. Эгер чечимиңизге так "ооба" деп айта албасаңыз, ага "жок" деп айтыңыз жана кабатыр болбоңуз.

90 пайыз эрежеси чечим кабыл алууну бир топ жеңилдетет: эгерде варианттын 10%дан ашыгы терс жактары жана 90%дан азыраак оң жактары болсо, аны кабыл албаш керек. 

7. Ой-жүгүртүү  эксперименттерин жаса

Тим Урбан өзүнүн "Wait, but Why" популярдуу блогунда окурмандарына ой-жүгүртүү эксперименттерин колдонуу менен, жадакалса үй-бүлө куруу, карьера тандоо сыяктуу чоң чечимдерди кабыл алууга болоорун айткан. 

Мисалы, мамилени улантуу же өнөктөшүңүз менен ажырашканыңыз жакшыбы деп күмөн санасаңыз Тим Урбан төмөнкүнү сунуштайт. Баскычты (кнопка) элестетиңиз. Аны басканда ажырашкандан кийинки келечекке барып каласыз. Мисалы, 2 ай алдыга.  Сиздин оор күндөрүңүз, талаш-тартыш, уруш, чыр-чатактар жок, үй жыйналуу, кыскасы мурункудай эмес. Баары өткөн чакта. Ушундай кнопканы басат белеңиз? Эгер ооба десеңиз, сиз ажырашуудан эмес, аны коштогон түйшүктөрдөн жана кыйынчылыктардан коркосуз.

Дагы бир мисал, сиз саякатка баргыңыз келет, бирок чечим чыгара албай жатасыз. Элестетиңиз, досуңуздан сиз үчүн тандоо жасоону сурандыңыз. Жай күндөрдүн биринде ал сизге эртеңки рейске билет салынган конвертти берет. Сиз толкунданып, укмуштуу сезимдерге чөмүлдүңүзбү же боштукпу? Эгер акыркы болсо, анда сиз чындап эле бир жака баргыңыз келбейт.


Бул сайтка чыккан маалыматтын бардыгы Bilesinbi.kg сайтынын менчиги болуп саналат. Сайтка чыккан маалыматты гиппер шилтемесиз колдонууга тыюу салынат.
Анонимдүү колдонуучунун суроосу модератор текшергенден кийин гана сайтка жайгаштырылат. Эгер сиздин сурооңуз тез жайгашсын десеңиз анда биздин социалдык түйүндөрдүн бирине катталыңыз.
Ɵзүн туура алып жүрүү
биздин сайтта:
сөгүнгөн сөздөрдү жазганга болбойт
суроолорду ким жазса, ага карата мазактаган, шылдыңдаган сөздөрдү жазууга болбой
кимдир бирөөлөрдү коркутуп үркүтүү, же жекеме-жеке сүйлөшүүгө чакырууга болбойт
дискусиянын катышуучуларынын кадыр баркына шек келтирүүгө, басынтууга болбойт
КР нын мыйзамына каршы келген жоопторду чыгарууга болбойт
жоопторду транслитке чыгарууга болбойт
жоопторду башкы тамгалар менен бөлүп чыгарууга болбойт
адамдардын тутунган динине, улутуна асылган, басынткан сөздөрдү жазып чыгарууга болбойт
бир эле суроого ар кайсы ник менен жазууга болбойт
ник менен сөгүнүп сагынган сөздөрдү жазууга болбойт
суроого тиешеси жок жоопторду жазууга болбойт